Ga naar de inhoud

KennisbankRegels en vergunning

De regels rondom uw airco-installatie: van 40 dB-geluidsnorm tot F-gassenwet

Een airco ophangen is geen klus als een televisie aan de muur hangen. Er zit gas in de leidingen, er komt elektra bij kijken en de buitenunit maakt geluid. Daarvoor gelden in Nederland regels. Hier leest u in eenvoudige woorden welke regels er zijn, wat u als eigenaar zelf regelt en wat de installateur doet.

KlimaatregieLeestijd 8 min

Zwarte buitenunit van Mitsubishi Heavy Industries laag onder de vensterbank op rubberen dempers, tegen rode baksteen in Norg
Een zwarte buitenunit van Mitsubishi Heavy Industries in Norg. Hij staat laag onder de vensterbank op rubberen dempers.

Let op: dit artikel is algemene informatie en geen persoonlijk advies. Regels, subsidies en prijzen veranderen; controleer belangrijke zaken altijd bij de officiële bron. Klimaatregie aanvaardt geen aansprakelijkheid voor de inhoud of het gebruik ervan.

Stel: u koopt een airco en laat die door een goedkope klusser aan de gevel schroeven. Het werkt, tot de buren klagen over een brommende buitenunit. Daarna volgt een brief van de gemeente: de unit is te luid op de erfgrens en is zonder F-gassencertificaat geplaatst. Dan kunt u te maken krijgen met boetes, een vervallen garantie en een airco die u op eigen kosten moet verplaatsen. Weet u vooraf waar u op moet letten, dan is het goed te regelen.

Het wettelijke kader

In de leidingen van een airco zit een gas dat slecht is voor het milieu als het weglekt, en de buitenunit maakt geluid. Daarom gelden er vier soorten regels.

1. De F-gassenwet en certificering

Aan het gas in de leidingen (het koudemiddel) mag alleen een monteur met een certificaat werken, en hij moet werken voor een bedrijf dat ook gecertificeerd is. Voor de monteur heet dat certificaat BRL 200, voor het bedrijf BRL 100.1

Doet u het zelf, of laat u het doen door iemand zonder certificaat, dan is dat een milieuovertreding en vervalt de fabrieksgarantie. Klimaatregie is BRL 100 en BRL 200 gecertificeerd.

2. De geluidsnorm van 40 dB

Op de grens met uw buren mag de buitenunit 's avonds en 's nachts (19:00 tot 07:00 uur) niet meer dan 40 dB(A) geluid maken. Overdag is dat 45 dB(A).3 40 dB is ongeveer zacht gefluister in een bibliotheek.

GeluidsnormHoeveel geluid de buitenunit op de erfgrens mag maken

Besluit bouwwerken leefomgeving, artikel 4.107 en 4.108 (IPLO). Geldt voor installaties die op of na 1 april 2021 zijn geplaatst.

Wij rekenen vooraf uit hoeveel geluid de buitenunit bij de buren maakt, kiezen de plek daarop en gebruiken waar nodig trillingsdempers of een omkasting.

3. Vergunningvrij of vergunningplichtig?

Een kleine buitenunit op de grond, of aan de gevel of op het dak als hij niet ver uitsteekt, mag vaak zonder vergunning. Aan de voorgevel, bij een monument of in een beschermd stads- of dorpsgezicht is vrijwel altijd een vergunning nodig. Uw gemeente kan ook eigen regels hebben.2

Of het in uw situatie vergunningvrij is, controleert u vooraf zelf met de gratis Vergunningcheck op het Omgevingsloket.4 Dat is uw verantwoordelijkheid als eigenaar. De precieze maten staan onderaan.

4. De VvE in een appartementencomplex

Woont u in een appartement, dan bent u mede-eigenaar van de gevels en het dak. U mag daar niet zomaar een buitenunit aan bevestigen of leidingen doorheen boren. Daarvoor heeft u schriftelijke toestemming van de Vereniging van Eigenaren (VvE) nodig. Zonder die toestemming kan de VvE u dwingen de airco op eigen kosten te verwijderen en de gevel te herstellen.

Klusser of erkende installateur?

Besparen op de installatie klinkt aantrekkelijk. Het verschil zit in het risico dat u achteraf loopt.

Zonder certificaat

  • Werken aan het gas in de leidingen zonder certificaat is een milieuovertreding
  • Geen geluidsberekening, dus kans op klachten van de buren en handhaving
  • De fabrieksgarantie vervalt
  • Geen logboek of papieren als bewijs bij een controle
  • Risico op boetes, een dwangsom en gedwongen verplaatsing

Met een erkende installateur

  • Bedrijf en monteur hebben een BRL 100- en BRL 200-certificaat
  • Vooraf een geluidsberekening
  • De fabrieksgarantie blijft gelden
  • Een logboek en de papieren zijn op orde

Zo regelt u het goed

  1. Overleg met de buren. Ook als u in uw recht staat, voorkomt een open gesprek veel wrijving. Vertel dat u kiest voor een stille airco met een geluidsberekening.
  2. Doe de Vergunningcheck. Via het Omgevingsloket ziet u of de gewenste plek vergunningvrij is.4
  3. Vraag om een geluidsberekening. Een goede installateur laat vooraf zien dat de buitenunit op de erfgrens binnen de norm blijft.
  4. Check uw VvE-reglement. Woont u in een appartement, regel dan vooraf schriftelijke toestemming van de VvE.
  5. Vraag de documentatie op. Zorg dat u na afloop alle papieren krijgt, zodat u kunt aantonen wie installeerde en met welk F-gassencertificaat.
  6. Bewaar uw logboek. Houd onderhoud en metingen bij, zodat u bij vragen van de gemeente of uw verzekeraar uw bewijs op orde heeft.

Na de installatie: documentatie en onderhoud

Aan de regels voldoen stopt niet op de dag van installatie. Als eigenaar bent u ervoor verantwoordelijk dat het gas niet weglekt. De strenge controles voor grote installaties gelden niet voor een airco in huis, maar fabrikanten vragen wel regelmatig onderhoud om de garantie te houden.

Klimaatregie levert bij elke installatie een logboek af en verzorgt het onderhoud. We kijken of alles goed werkt, controleren op lekkages en leggen alles vast. Stellen instanties of uw verzekeraar ooit vragen, dan heeft u uw bewijs op orde.

Veelgestelde vragen

Mag ik mijn airco zelf installeren?
Plaatsen en monteren is niet verboden, maar het aansluiten van het koudemiddelcircuit mag alleen een gecertificeerde vakman. Werken met F-gassen is wettelijk voorbehouden aan monteurs met een persoonscertificaat (BRL 200) die werken voor een bedrijf met een bedrijfscertificaat (BRL 100). Doet u dit zelf of laat u het doen door iemand zonder certificaat, dan is dat een milieuovertreding en vervalt de fabrieksgarantie.
Wat zijn BRL 100 en BRL 200 precies?
BRL 100 is het certificaat voor het bedrijf: het bedrijf mag werken met F-gassen. BRL 200 is het certificaat voor de monteur: hij is vakbekwaam. Klimaatregie heeft beide. De versienummers staan onderaan dit artikel.
Hoeveel geluid mag mijn buitenunit maken?
Op de erfgrens met de buren mag de buitenunit tussen 19:00 en 07:00 uur maximaal 40 dB(A) maken, en overdag maximaal 45 dB(A). Deze norm staat in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) en geldt voor elke installatie die op of na 1 april 2021 is geplaatst, ook als die vergunningvrij is. Met een geluidsberekening vooraf en een goede plek voor de buitenunit houdt u hier rekening mee.
Heb ik een vergunning nodig voor mijn airco?
Dat hangt af van uw situatie en uw gemeente; wij kunnen dat niet toezeggen. Een buitenunit die maximaal 1 meter hoog en kleiner dan 2 m² is, kan vergunningvrij zijn. Plaatst u de unit aan de voorgevel, of woont u in een monument of beschermd stads- of dorpsgezicht, dan is doorgaans wel een omgevingsvergunning nodig. Controleer uw situatie vooraf met de gratis Vergunningcheck op het Omgevingsloket. Dat is uw verantwoordelijkheid als eigenaar.
Ik woon in een appartement. Wat regel ik met de VvE?
In een appartementencomplex zijn de gevels en het dak gemeenschappelijk eigendom. U heeft schriftelijke toestemming van de Vereniging van Eigenaren nodig om er een buitenunit aan te bevestigen of leidingen door te voeren. Regel dit altijd vooraf, want zonder toestemming kan de VvE u dwingen de installatie op eigen kosten te verwijderen.
Wat gebeurt er als ik me niet aan de regels houd?
Dan riskeert u handhaving door de gemeente: een boete, een dwangsom of gedwongen verplaatsing of verwijdering van de installatie. Bij werken zonder F-gassencertificaat gelden de boetes voor zowel de installateur als de opdrachtgever, en de fabrieksgarantie vervalt.

Voorbeelden uit onze projecten

Alle projecten bekijken

Technische uitleg

Voor wie het precies wil weten

Hieronder staan de wetsartikelen en maten. Voor uw keuze heeft u dit niet nodig.

F-gassen

Het koudemiddel in een airco is een gefluoreerd broeikasgas. De Europese F-gassenverordening, sinds 2024 in de herziene versie (EU) 2024/573,5 bepaalt dat alleen monteurs met een persoonscertificaat (BRL 200) die werken voor een bedrijf met een bedrijfscertificaat (BRL 100) aan het koudemiddelcircuit mogen werken.1 Sinds de herziene verordening gelden de geactualiseerde versies BRL 100 (versie 3.0) en BRL 200 (versie 2.0).

Geluid

De geluidsnorm staat in het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl, artikel 4.107 en 4.108): 40 dB(A) op de erfgrens tussen 19:00 en 07:00 uur, 45 dB(A) overdag. Hij geldt voor elke installatie die op of na 1 april 2021 is geplaatst, vergunningvrij of niet.3

Vergunningvrij

Volgens Bbl artikel 2.29 kan een buitenunit vergunningvrij zijn: op de grond, lager dan 1 meter en kleiner dan 2 m², of aan gevel of dak met maximaal 0,5 meter uitsteek. Dat is geen zekerheid; uw gemeente kan aanvullende regels stellen.2

Bronnen

  1. Ondernemersplein (Rijksoverheid), Certificaat voor werken met F-gassen en andere koudemiddelen (bedrijfscertificaat BRL 100, persoonscertificaat BRL 200).
  2. Informatiepunt Leefomgeving (IPLO), Vergunningvrije airco's en warmtepompen (Bbl artikel 2.29 en 2.30).
  3. Informatiepunt Leefomgeving (IPLO), Geluid van bouwwerkinstallaties (geluidsnormen Bbl artikel 4.107 en 4.108).
  4. Rijksoverheid, Omgevingsloket: airco of warmtepomp plaatsen (Vergunningcheck).
  5. Informatiepunt Leefomgeving (IPLO) en Rijkswaterstaat, Plaatsen van een warmtepomp en de herziene F-gassenverordening (EU) 2024/573.

Klimaatregie installeert airco's in heel Noord-Nederland: in Groningen, Friesland en Drenthe, of zoek uw eigen plaats op. Welk vermogen bij uw woning past, meten wij bij de gratis schouw.

De informatie in dit artikel is algemeen van aard en kan verouderd of onjuist zijn; regels, subsidies en prijzen veranderen. Aan deze informatie kunnen geen rechten worden ontleend. Controleer belangrijke zaken altijd zelf bij de officiële bron.

Offerte aanvragen
Hulp nodig?